piątek, 18 maja 2012
Stowarzyszenie > Euroregion Pomerania > Powstanie i historia Euroregionu Pomerania
  Archiwum
Materiały do pobrania
Baza kontaktów
Napisz do nas
Mapa serwisu
 
  Dodaj swój adres do listy
mailingowej

zapisz wypisz


Powstanie i historia Euroregionu Pomerania
Euroregion Pomerania jest regionem granicznym, który - ze względu na swoje położenie geograficzne - zyskuje szczególne znaczenie. Idea jego powołania pojawiła się już na początku 19921992 r. jako odpowiedź na wysuniętą w 19911991 r. przez stronę niemiecką koncepcję tzw. Regionu Odry, określoną później jako Plan Stolpego. Alternatywna propozycja strony polskiej sformułowana została wiosną 1992 r. przez Urząd Wojewódzki w Szczecinie i uściślona w uchwale Sejmiku Samorządowego Gmin Województwa Szczecińskiego z września tego samego roku. W latach 1992-1995 prowadzone były rozmowy dwustronne, z udziałem gmin polskich i niemieckich, oraz czterostronne, z przedstawicielami gmin szwedzkich i duńskich w charakterze obserwatorów. Strona szwedzka i duńska nie przedstawiały jednak bliżej sprecyzowanych interesów i celów, poza związanymi z rybołówstwem i turystyką. Składały jedynie ogólne deklaracje chęci przystąpienia do Euroregionu po kilkuletniej obserwacji funkcjonowania tego obszaru współpracy transgranicznej. Trwające rozmowy przedłużały się z powodu braku uzgodnień proceduralnych, statutowych i merytorycznych. Różnice zdań dotyczyły zwłaszcza struktury przyszłego euroregionu.

Strona niemiecka proponowała układ bilateralny z udziałem:

  • gmin województwa szczecińskiego, reprezentowanych przez sejmik samorządowy,
  • miast i powiatów części Brandenburgii i Meklemburgii, zrzeszonych w Związku Miast i Powiatów.

Strona polska proponowała układ czterostronny, czyli wejście do Euroregionu:

  • ze strony polskiej: polskich samorządów i społeczności lokalnych Pomorza Zachodniego, utożsamianego z województwem szczecińskim, obejmującym 54 gminy,
  • ze strony niemieckiej: północno-wschodniej części Meklemburgii-Pomorza Przedniego i północno-wschodniej części Brandenburgii,
  • ze strony duńskiej: wyspy Bornholm i wschodniej Zelandii,
  • ze strony szwedzkiej: południowej Skanii.

Ideę czterostronnego euroregionu strona polska przedstawiła na Konferencji Krajów Nadbałtyckich, zorganizowanej na Bornholmie na przełomie listopada i grudnia 1992 r. Proponowany przez stronę polską kształt Euroregionu miał charakter kompleksowy, zgodnie z logiką układów gospodarczych, przestrzennych, komunikacyjnych i ekologicznych.

Toczącym się rozmowom towarzyszył proces powstawania pierwszych struktur euroregionalnych:

  • wrzesień 1992 r. - powstanie Związku Komunalnego Europaregion Pomerania (Kommunalgemeinschaft Europaregion Pomerania e.V.) z siedzibą w Löcknitz;
  • 14 października 1993 r. - zawiązanie Komunalnego Związku Celowego Gmin Pomorza Zachodniego "Pomerania";
  • 11 lutego 1994 r. - podpisanie dwustronnego Porozumienia o ponadgranicznej współpracy pomiędzy Komunalnym Związkiem Celowym Gmin Pomorza Zachodniego "Pomerania" a Związkiem Komunalnym Europaregion Pomerania;
  • 15 grudnia 1995 r. - w szczecińskim Zamku Książąt Pomorskich podpisano polsko-niemiecką "Umowę o utworzeniu Euroregionu Pomerania";
  • 26 lutego 1998 r. - Euroregion Pomerania rozszerzył się o trzeciego partnera - szwedzką Skanię;
  • 29 lutego 2000 r. - podpisanie "Transgranicznej Koncepcji Rozwoju i Działania Euroregionu Pomerania na lata 2000-2006".

Euroregion Pomerania tworzą obecnie regiony przygraniczne trzech państw:

  • Republiki Federalnej Niemiec,
  • Królestwa Szwecji,
  • Rzeczypospolitej Polskiej.

W skład strony niemieckiej wchodzą cztery powiaty przygraniczne i dwa miasta wydzielone Meklemburgii Pomorza Przedniego (Rügen, Nordvorpommern, Ostvorpommern, Uecker Randow, Stralsund i Greifswald) oraz dwa powiaty Brandenburgii (Uckermark i Barnim) - wszystkie zrzeszone w Związku Komunalnym Europaregion Pomerania. Stronę szwedzką tworzą 33 gminy regionu Skania, tworzące Związek Gmin Skanii. Stronę polską tworzy Stowarzyszenie Gmin Polskich Euroregionu Pomerania (większość gmin zachodniopomorskich).

Euroregion Pomerania rozciąga się na powierzchni ok. 41 tys. km2 i jest zamieszkiwany przez ponad 3,4 mln mieszkańców.